Często spotykany jest pogląd, zarówno u notariuszy przed którymi dokonuje się czynności w formie uchwały w przedmiocie zmiany formy prawnej prowadzonej działalności, a także w treści orzeczeń sądów dokonujących rejestracji spółki powstałej w wyniku przeprowadzonego procesu przekształcenia do rejestru przedsiębiorców – że przekształcenie formy prawnej powoduje de facto wniesienie całego dotychczasowego przedsiębiorstwa do spółki w jej nowej formie prawnej – stąd za słuszne jest wyjaśnić istotę procesu przekształcenia.

Czym jest przekształcenie spółki według Kodeksu spółek handlowych?

W obowiązującym Kodeksie spółek handlowych przewidziano możliwość reorganizacji prowadzonej przez podmioty gospodarcze działalności w formie spółek prawa handlowego poprzez dokonywanie odpowiednio, w zależności od decyzji biznesowych, procesów połączeń, podziałów oraz przekształceń.

Na czym polega przekształcenie formy prawnej działalności?

Przekształcenie formy prawnej prowadzonej działalności polega zasadniczo na zmianie dotychczas prowadzonej działalności w jednej z dopuszczalnych form prawnych w inną. Istotą takiego procesu jest de facto wyłącznie zmiana takiej formy prawnej, a nie ma to jednocześnie przełożenia na jakiekolwiek inne elementy funkcjonowania spółki. Jeśli przykładowo wspólnicy działający w ramach spółki jawnej chcieliby przekształcić spółkę w inny dopuszczalny rodzaj – np. w spółkę komandytową czy spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością to mogą tego swobodnie dokonać przeprowadzając określone działania w ramach procesu przekształcenia. Wówczas w wyniku przekształcenia staną się wspólnikami spółki w nowej formie prawnej.

Co pozostaje bez zmian po przekształceniu spółki?

Przy czym istotne jest, że wspólnicy, a także wniesione uprzednio przez nich wkłady do spółki czy stosunki wewnętrzne pozostają de facto niezmienione, a jedynie w ramach procesu przekształcenia dostosowane do wymogów prawnych wynikających z istoty danego rodzaju spółki, w który dana spółka się przekształca.

Wkłady wspólników w procesie przekształcenia

Wniesione uprzednio przez wspólników do spółki przekształcanej wkłady, w wyniku procesu przekształcenia pozostają wkładami wniesionymi do spółki przekształconej. Istnieje możliwość wniesienia przez wspólników na moment przekształcenia nowych wkładów do spółki, ale nie zmienia to istoty samego procesu, który dotyczy zmiany formy prawnej w jakiej dany podmiot gospodarczy będzie prowadził dalszą działalność gospodarczą.

Wkład niepieniężny (aport) – czym jest i jak działa?

Niezależnie od wyżej opisanej istoty procesu przekształcenia należy wskazać, że na moment tworzenia spółek prawa handlowego wspólnicy wnoszą do spółek wkłady, które mogą być pieniężne lub niepieniężne (aport). Wkład niepieniężny mogą stanowić ruchomości, nieruchomości, udziały w innych spółkach prawa handlowego czy przedsiębiorstwo. Wkład niepieniężny należy szczegółowo opisać w umowie spółki właściwej określonemu typowi spółki, ze wskazaniem, który ze wspólników wnosi określony wkład niepieniężny wskazując w umowie określoną wartość tego wkładu niepieniężnego.

Dlaczego przekształcenie to nie aport?

Nie sposób tym samym zgodzić się ze stanowiskiem, w dalszym ciągu prezentowanym przez wielu praktyków prawa. Przekształcenie formy prawnej danej spółki nie stanowi bowiem wkładu niepieniężnego wnoszonego przez wspólników do spółki w nowej formie. To jest w dalszym ciągu ten sam podmiot gospodarczy, tylko jego działalność prowadzona jest w innej dopuszczalnej prawnie formie.